|
Postnatale depressie bij katten
De laatste jaren is er veel
bekend geraakt over postnatale depressie bij mensen. Een vrouw krijgt een baby
en in plaats van de bekende roze wolk komen er huilbuien, een dodelijke
vermoeidheid, onverschilligheid voor de baby, tegenzin om het kind te verzorgen,
ja zelfs de beangstigende neiging om het kind wat aan te doen!
Een tijdlang werden dergelijke
vrouwen in het medisch circuit niet voor vol aangezien. Aanstelsters waren het
die de veranwoordelijkeheid voor een kind niet aankonden en die werden
volgestopt met allerlei soorten kalmerende middelen die geen van alle hielpen.
Jarenlang liep zo'n vrouw als een zombie rond, verzorgde haar kind met pijn en
moeite en zonder vreugde. Voortdurende rusteloosheid en huilbuien kwelden haar
dag en nacht. Enkele jaren geleden kwam er eindelijk licht in de duisternis. Het
bleek toch een hormoonkwestie te zijn, hetgeen heel veel vrouwen trouwens zelf
ook al bedacht hadden. Tijdends de zwangerschap maakt het lichaam het hormoon
progesteron aan in zeer flinke hoeveelheden. Tijdens en kort na de bevalling
daalt die hoge prosteronspiegel in het lichaam met een duizelingwekkende
snelheid. Het blijkt nu dat sommige lichamen deze plotselinge daling van de
hormoonspiegel niet aaankunnen. Met het gevolg een Postnatale depressie,
afgekort PND. Zelfs nu laten vele artsen in zalige ontwetendheid van
bovengenoemde kennis hun vrouwelijke patiënten doormodderen met hun narigheid.
Gelukkig zijn er ook vele andere artsen die weten wat ze aan dat probleem
moetend doen: plotseling, gedaalde hormoonspiegel tijdelijk weer
opwaarderen.
U zult zich nu afvragen wat het
voorgaande verhaal nu met onze katten te maken heeft. Helaas is gebleken dat ook
pas bevallen moederpoezen kunnen lijden aan PND. Gelukkig schijnt het bij katten
minder vaak voor te komen dan bij mensen: waarschijnlijk zijn onze viervoeters
hier wat minder gevoelig voor, maar vóórkomen doet het wel. Enige jaren
geleden kreeg ikzelf met dit verschijnsel te maken. Eén van mijn poezen was
voorspoedig bevallen van een nestje van drie kittens. Moeder en kinderen maakte
het prima totdat enige uren na de bevalling de moederpoes onrustig begon te
worden. Ze weigerde haar kinderen te laten drinken, schudde ze van zich af en
verliet het nest. Daarop begon ze aan een rondwandeling door de kamer, keek af
en toe verdwaasd rond en scheen niet te beseffen waar ze was. Toen kreeg ze wat
krampachtige rillingen en ging weer in de nestdoos liggen. Een der kittens wilde
weer bij haar gaan drinken maar dat wilde ze opnieuw niet toestaan. Ze mepte
haar kitten zelfs ruw weg en verliet opnieuw de nestdoos. Steeds begon ze
verdwaasd rond te lopen, afwisslenend met opnieuw wat krampachtige rillingen.
Behoorlijk ongerust zag ik deze toestand aan. Ik wist heel zeker dat haar
baarmoeder leeg was. Ze was secuur onderzocht en had zelfs nog wat oxytocine
gehad. Ik besloot om onmiddelijk met haar naar de dierenarts te gaan. Na een
grondig onderzoek moest de dierenarts bekennen dat hij het ook niet wist. Het
leek een beetje op eclampsie. Dit komt regelmatig bij honden voor na een
bevalling (en heel soms bij katten) en wordt veroorzaakt door een acuut
kalktekort bji de moeder. Bij mijn eigen poes leek dit een bijna onmogelijke
zaak, aangezien alle moederpoezen tijdens de zwangerschapsweken van mij extra
kalk toegediend krijgen. Maar goed, om een lang verhaal kort te houden: de
dierenars besloot dat de verschijnselen dan toch wel het meest op eclampsie
leken en hij diende de poes een forse kalkinjectie toe. Thuisgekomen bleek dat
deze injectie - die bij een werkelijk kalktekort al vrij snel gaat werken -
absoluut geen baat had. Moederpoes ging gewoon door met haar merkwaardige gedrag
en weigerde aandacht aan haar kittens te besteden.
Zo begon ik dus maar voorlopig
voor pleegmoeder te spelen. De volgende twee dagen waren een ware nachtmerrie.
Tot ik plotseling een vlaag van inspiratie kreeg en ineens aan PND moest denken.
De verschijnselen leken er wel wat op. Ik nam contact
op met mijn dierenarts en legde hem mijn ideeën voor. De goede man kent mijn
persoontje al bijna twintig jaar en keek nergens van op. Hij antwoordde
welwillend dat alles mogelijks was, ook PND. Mijn voorstel om de poes wat
progesteron toe te dienen werd aangenomen. Wanneer dit hormoon niet zou baten;
schaden zou het ook niet.Dus besteedde ik eerst een halfuurtje van een hopelijk
juiste dosering en gaf daarna de poes 5 mg. Progesteron (de poezenpil). Het
resultaat was spectaculair. Al een paar uur na de toedingen van deze pil begon
de oes op te knappen. Ze staakte haar rusteloze wandeltochten, begon weer te
beseffen waar ze eigenlijk was en keerde terug naar haar kinderen. De
volgende dag heb ik haar opnieuw de poezenpil gegeven (5 mg Progesteron) en de
daaropvolgende dag ook. De tweede dag ws de poes overigens volledig genezen en
lag genietend in de kraamdoos haar kinderen te zogen. Toediening van de pil
gedurende drie dagen bleek voldoende te zijn. Door deze ervaring heb ik menig
fokkers kunnen adviseren.
Aanvulling door L. de Groot:
Ik hoop dat dierenartsen bewust worden van deze ziekte zodat zij net als bij de
mensen adequaat kunnen helpen. Dus neem dit artikel mee naar uw dierenarts. Want
ook vandaag is het nog steeds actueel, en ik spreek, tien jaar nadat dit artikel
voor het eerst uitkwam, uit ervaring. Heb helaas niets aan dit gehad want ik
kreeg het achteraf. Gelukkig kwam ik zelf achter de PND van de poes en ben ik
met Bachbloesem aan het werk gegaan. Maar het toedienen van de poezenpil is
beslist geen gek idee en je redt je poes en de kittens ermee.
***noot webmaster***Voor mij en
mijn poes Takira kwam dit artikel precies op tijd. Ook zij vertoonde het
bovenbeschreven gedrag. Ik heb gedurende 2 dagen dezelfde dosering gehanteerd en
Takira werd weer een gelukkig moedertje voor haar kitten!
Door Korica Geurin (uit het jaarboek 2000)
Bron: Neocat Magazine 2-2010
|