Baarmoederontsteking bij poezen

Wat wij over het algemeen baarmoederontsteking noemen is een ontsteking van het baarmoederslijmvlies. Onder invloed van geslachtshormonen ontaardt het slijmvlies dat de binnenkant van de baarmoeder bedekt. Er ontstaan talrijke kleine blaasjes in het slijmvlies en een ophoping van slijm in de baarmoeder. De poes vertoont dan nog geen ziekteverschijnselen.

Door bacteriën die in de baarmoeder zijn doorgedrongen kan het opgehoopte slijm infecteren. De bacteriën in de baarmoeder scheiden een gif uit dat o.a. veroorzaakt dat de nieren geen vocht meer kunnen vasthouden. Er wordt extra veel urine uitgescheiden en de poes drinkt erg veel water. Je ziet nu soms ook dat de poes af en toe braakt en ernstig algemeen ziek worden. De temperatuur kan hoog oplopen. Maar meestal is het verloop veel rustiger. Er is nu pus gevormd in de baarmoeder. Dit pus komt door de vagina naar buiten. Ze kan geel tot chocoladekleurig zijn. Een probleem hierbij is dat poezen zo schoon op zichzelf zijn, dat ze de uitvloeiing zelf weglikken voor de eigenaar het ziet.

Baarmoederontsteking kan ook kort na een bevalling optreden. De oorzaak is dan meestal dat één of meer (delen van) nageboorten niet zijn uitgedreven. Ook kan een dood jong in de baarmoeder zijn achtergebleven. Daarnaast kan er ook sprake zijn van een gewone bacteriële infectie, die is ontstaan rond de geboorte. Bij een baarmoederontsteking na een bevalling wordt de poes 1-3 dagen na de bevalling zeer ernstig algemeen ziek. De buik is hard, er kan een vieze vaginale uitvloeiing zijn. De moeder produceert niet genoeg melk meer, waardoor de kittens niet meer in gewicht toenemen. deze vorm van baarmoederontsteking is meestal beter te behandelen. In dit geval bestaat de behandeling uit het toedienen van antibiotica en eventueel doorspoelen van de baarmoeder met een antibioticum.

Naast de baarmoederontsteking waarbij het pus uit de vagina komt, kan het ook zijn dat de baarmoedermond gesloten is en het pus dus in de baarmoeder blijft. Deze poezen worden meestal erg snel ernstig ziek. Ze vermageren, zijn erg lusteloos en erg depressief. Braken en diaree kunnen ook voorkomen. Op röntgenfoto's is te zien dat de baarmoeder vergroot is. Daarnaast kan, net als bij een 'open' baarmoederontsteking, met bloedonderzoek duidelijk worden dat er een ontsteking gaande is. Het is duidelijk dat er een medische behandeling nodig is bij een baarmoederontsteking. Zonder behandeling kan de baarmoeder scheuren waardoor de bacteriën in de buik komen, dit kan fataal zijn voor de poes. De meest voorkomende behandeling van een baarmoederontsteking is het operatief verwijderen van de baarmoeder. In het beginstadium van de ontsteking is dit bijna een routine operatie. Als de ontsteking al langer aanwezig is, wordt de operatie wat meer gecompliceerd. Meestal wordt er na de operatie nog een antibioticakuur voorgeschreven.

Maar als het gaat om een fokpoes, is de verwijdering van de baarmoeder natuurlijk een vergaande ingreep. Een alternatief is de medicamenteuze behandeling met een Prostaglandine. Dit is een groep medicijnen die het niveau van het progesteron in het bloed verlagen, de baarmoedermond ontspannen en samentrekking van de baarmoeder stimuleren waardoor de bacteriën en het pus uit de baarmoeder worden verwijderd. Deze behandeling heeft bij een baarmoederontsteking met een open baarmoedermond een succespercentage van 75-90%. Maar het risico op herhaling van een baarmoederontsteking is 50-75%. Bovendien heeft het wat bijwerkingen en is het niet aan te bevelen voor poezen die al ernstig ziek zijn. Tijdens de behandeling met een Prostaglandine moet de poes goed in de gaten gehouden worden door een dierenarts. Er kunnen (tijdelijke) bijwerkingen ontstaan als braken, diarree, onrust en intensief likken. Deze behandeling moet worden gecombineerd met een antibioticumkuur.

Als de behandeling goed is aangeslagen, moet de poes bij de eerste krolsheid gedekt worden. Het is goed om met de dierenarts te overleggen of er antibioticum (bijv. Amoxicilline) gegeven moet worden tijdens de eerste vier weken van de zwangerschap.

Een andere behandelingsmethode is het doorspoelen van de baarmoeder met een antibioticum. De meest gebruikte methode is om via de vagina het antibioticum de baarmoeder in te spuiten en zo door te spoelen. Een probleem hierbij is dat de baarmoeder van een poes een langgerekte hoornvorm heeft. Het antibioticum bereikt soms niet het einde van de baarmoeder. En dan moet alsnog de baarmoeder worden verwijderd. Wel bestaat er een methode die niet vaak toegepast wordt. Bij deze methode wordt, simpel gezegd, de baarmoeder ook doorgespoeld met een antibioticum, maar vanaf het uiteinde van de baarmoederhoorns. Onder narcose bevestigt de dierenarts aan het eind van elk van de twee baarmoederhoorns een buisje waardoor op drie achtereenvolgende dagen een vloeibaar antibioticum wordt gespoten. Dit antibioticum komt na enige tijd uit de vagina vloeien. Na de derde behandeling worden de buisjes verwijderd. Natuurlijk moet de poes die dagen ook een kap op om te voorkomen dat ze aan de buisjes zit. In de bovengenoemde situatie is de poes bij de tweede krolsheid na behandeling gedekt en heeft toen 7 gezonde kittens ter wereld gebracht. Er zijn geen problemen meer geweest.

Het is goed om je te realiseren dat sommige medicijn die progesteron bevatten (o.a. sommige poezenpillen) het ontstaan van een baarmoederontsteking bevorderen. Progesteron veroorzaakt namelijk een toename in grootte en dikheid van de baarmoederwand en klieren. Daarnaast belemmert progesteron de natuurlijke (plaatselijke) weerstand op ontstekingen en verminderd de samentrekkingen van de baarmoeder. Hierdoor ontstaat er een ideale situatie voor de groei van bacteriën. Kortom, als je poes lusteloos is, veel drinkt en plast en/of braakt; of als je een uitvloeiing ziet vanuit de vagina is het erg belangrijk om zo snel mogelijk naar de dierenarts te gaan met de poes. En bespreek met hem/haar de best mogelijke behandeling, er zijn meer mogelijkheden dan alleen baarmoederverwijdering!