Wat is Albinisme nou
precies?
De wetenschap goochelt vaak met
moeilijk namen en ingewikkelde theorieën. Dat is niet altijd nodig en soms is
het een vorm van stoerheid. Maar toen wetenschappers zich gingen bezighouden met
de witte dieren die soms spontaan geboren werden en die tussen hun kleurige
soortgenoten heel erg opvielen, bleek het niet altijd mogelijk moeilijke namen
te vermijden.
Albinisme betekent eigenlijk het
ontbreken van melanine, het pigment dat voornamelijk de kleur van de ogen,
de huid en alle daarvan afgeleide organen bepaald. Een albino is aan drie
zaken te herkennen: witte haren, veren of schubben, een roodachtige blanke huid
en rode ogen. De rode tint van de huid ontstaat doordat bloedvaten door de
oppervlakkige huidlagen heen schemerend. De rode oogkleur heeft dezelfde
oorzaak: de iris is doorzichtig geworden omdat er geen kleurstof inzit,
waardoor de achterliggende bloedvaten in het oog zichtbaar worden. Melanine
wordt normaal gevormd uit de basisstof tyrosine door bepaalde biochemische
omzettingen. Die omzettingen staan weer onder invloed van bepaalde genen
(erfelijke informatie). Als die genen niet goed werken, doen ze niet wat ze doen
moeten en wordt de stof melanine dus niet gevormd.
|
|
Verschillende vormen
Albinisme is dus een erfelijke
aandoening. Er is echter een hele reeks albino-genen die de intensiteit van
haar-, oor-, schub-, oog- en huidkleur bepaalt. Dat betekent dat het mogelijk is
dieren te fokken met een uiteenlopende hoeveelheid melanine in het lichaam. Bij
katten bijvoorbeeld vormt een groep van albinogenen de Siamese tekening die door
liefhebbers zo op prijs wordt gesteld.
Bij konijnen kent met het
Himalaya-albinisme. Himalaya konijnen hebben rode ogen en een witte vacht, met
uitzondering van de poten, staart, oren en neus die zwart of donkerbruin
gekleurd zijn. Bij al deze voorbeelden is er geen sprake van echte albino's,
want er is bij die dieren nog melanine aanwezig. Ze vertegenwoordigen eerder
bepaalde graden van albinisme. Dat is wat door wetenschappelijk onderzoek is
gebleken. Het wit van geheel witte dieren en van dieren met een witte vacht
waarin donkere plekken zitten, kan dezelfde oorzaak hebben. |
|
|
Geen voordeel
Melanine beschermd huid en ogen tegen de schadelijke
werking van zonnestralen. Zitten mensen veel in de zon, dan wordt er meer melanine
gevormd en worden we bruin. Een albino verkeert in een nadelige positie omdat
hij een verzwakt gezichtsvermogen heeft, minder goed bestand is tegen zonlicht
en in alle gebieden waar geen sneeuw ligt, opvalt. Albino's zijn dan ook meestal
een gemakkelijke prooi voor roofdieren. Daar komt bij dat een albino door zijn
soortgenoten niet snel herkend wordt en dus meestal niet mag meedoen aan de
voortplanting. De erfelijke afwijking verdwijnt meestal snel in de dierenwereld.
Daarom zijn albino's zo zeldzaam. Ze komen echter in vrijwel alle diergroepen
voor en als ze ontstaan, dan vallen ze meteen op.
Bron: Hart voor Dieren
|
|